Kleine ondernemingen denken soms dat cybercriminelen alleen grote bedrijven aanvallen. Maar juist kleinere organisaties zijn een aantrekkelijk doelwit, omdat hun beveiliging vaak minder goed op orde is. Wat kun je zelf doen om je bedrijfsgegevens te beschermen?
Waarom kleine bedrijven kwetsbaar zijn
Veel kleine ondernemingen werken met dezelfde digitale tools als grote bedrijven. Ze slaan klantgegevens op, versturen facturen via e-mail en gebruiken clouddiensten. Toch ontbreekt het vaak aan een bewust beveiligingsbeleid.
Cybercriminelen weten dit. Ze zoeken naar zwakke plekken in netwerken en systemen. Een slecht beveiligd wifinetwerk of een verouderd wachtwoord is al genoeg om binnen te komen. De schade na een aanval kan groot zijn: verlies van gegevens, stilstand van processen en reputatieschade.
Menselijke fouten zijn bij veel aanvallen de oorzaak. Een medewerker klikt op een nep-e-mail, of gebruikt hetzelfde wachtwoord voor meerdere accounts. Bewustwording binnen het team is daarom net zo belangrijk als technische maatregelen.
Basismaatregelen die je direct kunt nemen
Er zijn een aantal maatregelen die weinig kosten maar veel verschil maken. Begin met de basis voordat je nadenkt over complexere oplossingen.
Gebruik sterke en unieke wachtwoorden voor alle accounts en systemen. Een wachtwoordmanager helpt hierbij. Schakel ook tweefactorauthenticatie in waar dat mogelijk is. Zo is een gestolen wachtwoord alleen niet genoeg om ergens in te loggen.
Houd software en besturingssystemen up-to-date. Updates bevatten vaak beveiligingspatches die bekende kwetsbaarheden dichten. Stel automatische updates in zodat je dit niet vergeet. Maak daarnaast regelmatig back-ups van je belangrijkste bestanden en bewaar die op een aparte locatie, los van je hoofdsysteem.
Netwerk en toegangsbeheer goed inrichten
Je netwerk is de toegangspoort tot je bedrijfsgegevens. Een slecht ingericht netwerk maakt het voor aanvallers makkelijk om rond te kijken. Zorg daarom dat je wifinetwerk goed beveiligd is met een sterk wachtwoord en het juiste beveiligingsprotocol.
Maak onderscheid tussen het netwerk voor medewerkers en een eventueel gastnetwerk. Bezoekers en klanten hoeven geen toegang te hebben tot dezelfde verbinding als je interne systemen. Dit beperkt de schade als iemand via het gastnetwerk problemen veroorzaakt.
Denk ook na over wie toegang heeft tot welke gegevens. Niet elke medewerker hoeft alle bestanden te kunnen inzien. Door toegangsrechten per rol in te stellen, beperk je het risico bij een eventueel beveiligingsincident. Bij het inrichten van netwerkbeveiliging speelt ook de versleuteling van dataverkeer een rol, zeker als medewerkers op afstand werken of verbinding maken via openbare netwerken. Een firewall helpt bovendien om ongewenst verkeer van buitenaf te blokkeren.
Wat te doen bij een beveiligingsincident
Zelfs met goede maatregelen kan er iets misgaan. Het is belangrijk om vooraf na te denken over wat je doet als dat gebeurt. Een duidelijk plan voorkomt paniek en beperkt de schade.
Stel een eenvoudig incidentresponsplan op. Daarin staat wie je belt, welke systemen je als eerste afsluit en hoe je klanten of leveranciers informeert als hun gegevens betrokken zijn. Onder de AVG ben je in sommige gevallen verplicht om een datalek te melden bij de Autoriteit Persoonsgegevens, binnen 72 uur na ontdekking.
Train je medewerkers zodat ze weten hoe ze verdachte situaties herkennen en melden. Een phishingmail die op tijd wordt gesignaleerd, voorkomt veel ellende. Doe dit regelmatig, want aanvalstechnieken veranderen voortdurend.
Essentiële beveiligingsmaatregelen op een rij
Hieronder staan de belangrijkste stappen voor kleine ondernemingen die hun beveiliging willen verbeteren:
- Gebruik sterke, unieke wachtwoorden en een wachtwoordmanager
- Schakel tweefactorauthenticatie in voor alle kritieke accounts
- Houd software, apps en besturingssystemen altijd up-to-date
- Maak regelmatig back-ups en bewaar die op een externe locatie
- Beveilig je wifinetwerk met een sterk wachtwoord en modern protocol
- Scheid het interne netwerk van een eventueel gastnetwerk
- Stel toegangsrechten in per medewerker of rol
- Installeer een firewall en overweeg antivirussoftware
- Stel een eenvoudig incidentresponsplan op
- Train medewerkers in het herkennen van phishing en andere aanvallen
Deze lijst is geen garantie, maar vormt een stevige basis. Wie deze stappen heeft genomen, is al een stuk weerbaarder dan de meeste kleine ondernemingen.
Veelgestelde vragen over bedrijfsbeveiliging
Hoe weet ik of mijn bedrijfsnetwerk veilig is?
Een goede eerste stap is een eenvoudige netwerkscan laten uitvoeren. Daarmee zie je welke apparaten verbonden zijn en of er open poorten of kwetsbaarheden zijn. Veel IT-dienstverleners bieden dit aan als losse dienst. Kijk ook naar je instellingen: is je router voorzien van een sterk wachtwoord, gebruik je nog standaardinstellingen van de fabrikant? Die zijn vaak een zwak punt.
Wat is het risico van werken in de cloud voor kleine bedrijven?
Clouddiensten zijn over het algemeen goed beveiligd, maar de gebruiker blijft verantwoordelijk voor het eigen account. Een slecht wachtwoord of het ontbreken van tweefactorauthenticatie maakt een cloudaccount kwetsbaar. Controleer ook welke gegevens je deelt via de cloud en of die voldoen aan de privacywetgeving. Kies bij voorkeur voor aanbieders die transparant zijn over hun beveiligingsmaatregelen en die voldoen aan Europese normen.
Ben ik als kleine ondernemer verplicht om gegevensbescherming te regelen?
Ja. De Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) geldt voor alle organisaties die persoonsgegevens verwerken, ongeacht de grootte. Als je klantgegevens, personeelsdossiers of andere persoonsgegevens bewaart, ben je verplicht om passende technische en organisatorische maatregelen te nemen. Bij een datalek moet je dit in veel gevallen melden. Doe je dat niet, dan riskeer je een boete van de Autoriteit Persoonsgegevens.